يكشنبه 14 آذر 1395

پيام رياست سازمان به سومين كنگره ملي دوسالانه روانشناسي صنعتي سازماني ايران

سه‌شنبه 15 اسفند 1391

 

 

رياست محترم سازمان نظام روانشناسي و مشاوره جمهوري اسلامي ايران در پيامي خطاب به سومين كنگره ملي دوسالانه روانشناسي صنعتي – سازماني ايران ضمن آرزوي توفيق براي دست اندركاران اين كنگره، سرفصل هايي را براي پيشبرد اهداف و شكوفايي اين رشته اعلام نمودند.

متن اين پيام به شرح زير مي باشد:

از منظر تاریخی رشته روان شناسي صنعتي سازماني مدت ها پیش در ايالات متحده متولد گردید. زمانی که آتش جنگ جهاني اول شعله ور شد، ارتش ايالات متحده در چالش با مساله سرباز گيري با اين نکته مواجه شد كه چگونه می تواند از بین ميليون ها مردی كه در اختيار دارد سربازان مناسبی را انتخاب کند. این چالش باعث شد تا روان شناسان در حين جنگ و پس از آن به تهيه آزمون ها و مقياس هاي اندازه گيري براي گزينش متقاضيان همت گمارده و بدین ترتیب روانشناسی صنعتی متولد گردید. درواقع بررسی سيرتحولي دانش روان شناسي نشان مي دهد كه روان شناسان كاربردي آغازگران حركت روانشناسي چه به لحاظ دانشي و چه به لحاظ كاربردي بوده اند. نهضتي كه توسط اين گروه متقدم از روان شناسان براه افتاد راه را براي شكل گيري عرصه اي جديد و تاثيرگذار بنام روانشناسي صنعتي سازماني بازنمود. آنچه امروزه تحت عنوان روان شناسي صنعتي سازماني شهرت پیدا کرده دانشي است با هدف فهم عوامل موثر بر رفتار كار. در حقیقت روان شناسان صنعتی سازمانی سعی می کنند تا فهم درستی را از عملكرد و رضايت شغلي کارکنان و عوامل موثر بر آن يعني ساختارهای سازماني، نگرش هاي مديريتي، خط مشي ها و اقدامات مديريتی، ويژگي هاي تكنولوژيكي، نظام هاي تشويقي و خصوصيات شخصیتي ارائه کنند. در همين راستا روان شناس بزرگ كورت لوين معتقد است كه هيچ علمي بهتر از يك نظريه خوب نيست و در هيچ جا اين موضوع به اندازه مطالعه رفتار در سازمان هاي كار مصداق ندارد. در اکثر کشورهای صاحب این رشته، تحقيقات و خدمات روان شناسی صنعتی سازمانی بر سنجش نگرش كاركنان و سلامت کار جهت داده شده است. مطالعات بين فرهنگي نشان داده که حوزه روان شناسي صنعتي سازماني در كانادا بر (انتخاب كاركنان، استرس شغلي، رهبري) در انگلستان بر (انتخاب كاركنان ، رهبري، تفاوتهاي نژادي ، استرس شغلي) درآلمان بر(استرس شغلي، انگيزش، كارآموزي، محيط كار) در هند بر(رضايت شغلي، انگيزش، سطوح شغلي در سازمان، استرس شغلي ) در ژاپن بر( استرس شغلي، رهبري، انگيزش ) در اسكانديناوي بر ( استرس شغلي، شيفت كاري، تفاوتهاي نژادي ) و در ايالات متحده بر ( انتخاب كاركنان ، مراقبتهاي شغلي ، برانگيختگي عملكرد، رهبري) تمرکز دارد. با اینکه از رشد دانش روانشناسي صنعتي سازماني (1928) در جهان بیش از 80 سال می گذرد ولی این رشته در ايران از عمرزيادي برخوردار نيست. تحقیقات موجود به دلایل چندگانه ای در این زمینه اشاره دارند. یکی از مهمترین دلایل مطرح به ناآگاهی و بی خبری متخصصان و مديران مراكز صنعتي و سازماني از این رشته دانشگاهی بر می گردد. متاسفانه بسیاری از مدیران تعریف شفاف و روشنی از حیطه کار و فعالیت روان شناسان صنعتی سازمانی ندارند و گاهی عملکرد آنان را در تداخل با حوزه های مدیریتی خود می انگارند. در حالیکه با کمی وقت گذاری و توضیحات روشنگرانه به آنان براحتی در می یابند که کار روان شناسان صنعتی سازمانی ارتقاء مرکز آن ها و افزایش بهره‌وري و راندمان شغلی و رضایت کاری در کارکنان است. و در این زمان است که آنان براحتی شیفته دانش روان شناسی صنعتی سازمانی می شوند. موضوع زمانی تاسف آور تر می شود که در می یابیم گروه های روان شناسی نیز به این رشته اقبال زیادی را نشان نمی دهند. این درحالی است که بسیاری از مشکلات مرتبط با راندمان صنعتی و سازمانی، اشتغال کارکنان، عملکرد و رضایت شغلی و ده ها چالش دیگر با فقدان یک رویکرد علمی و کارآمد به این موضوعات ارتباط دارد. بی تردید هیچکدام از تخصص های روان شناسی همانند روان شناسی صنعتی سازمانی نمی تواند به صورت جدی خلاء این رویکرد را پر کند. بنابراین، ناآگاهی مسئولین صنعتی و سازمانی کشور همراه بی علاقگی متخصصان روان شناسی باعث شده تا این رشته همانند دیگر گرایش های روان شناسی از رونق کافی برخوردار نشود. متاسفانه علاقمندی متخصصان روان شناسی کشور به کارهای بالینی و مهیا نبودن بسترهای آموزشی مناسب برای دانشجویان این رشته باعث شده تا استقبال زیادی از این رشته در مراکز دانشگاهی دایر( دولتی و غیردولتی ) بعمل نیآید.. بنده معتقد هستم توسعه كمي و كيفي اين دانش درآينده با مشاركت و همفكري متخصصان تعليم ديده اين علم، دپارتمان هاي تخصصي، و حمايت هاي سازمان نظام روانشناسي و مشاوره جمهوري اسلامي می تواند نمود عینی و عملی پیدا کند. بطور یقین دانشگاه شهید چمران اهواز و شخص جناب آقای دکتر حسین شکرکن و همکاران گرامی شان سهم تعیین کننده ای در پاگرفتن این رشته دانشگاهی داشته اند و تصور می کنم هم اکنون شاهد تلاش و خلاقيت جمعی از همکاران روان شناس هستیم که در این رشته تعلیم دیده و متخصص شده اند. بنابراین حضور این توان یکپارچه علمی در کنگره ایجاب می کند تا گام های پایدار تری برای ورود دانش روان شناسی صنعتی سازمانی به بدنه صنعتی و سازمانی کشور برداشته شود. مسلما سازمان نظام روان شناسی و مشاوره جمهوری اسلامی ایران به عنوان سازمان متولی امور روان شناسی در کشور از برنامه های راهبردی و پایه برای توسعه این دانش استقبال و با جدیت حمایت خواهد کرد. با عنایت به این موضوع سئوالات زیر را به محضر شما اندیشمندان، صاحبنظران و دانشجویان نخبه این رشته ارائه داده و امیدوارم با طرح آن در نشست های تخصصی پاسخ یا ایده های مناسبی را برای تحلیل و مدیریت آن پیدا کنید. به اعتقاد بنده یکی از رسالت های سومین کنگره ملی دوسالانه روانشناسی صنعتی سازمانی ایران علاوه بر بعد دانش افزایی پاسخ دادن به سئوالات پایه و بنیادی است. نباید فراموش کرد که دانش روان شناسی صنعتی سازمانی در سایر کشورها زمانی به رشد مطلوب خود رسید که توانست مساله محور باشد و مشکلات مدیران و کارکنان را تواما بر طرف کند. شناسایی چالش های کلان حوزه های صنعتی و سازمانی و پاسخ مناسب و مفید به آن ها از وظایف خطیر روان شناسان صنعتی سازمانی است. مطمئن هستم دانشمندان، اساتید و دانشجویان ساعی و با درایت این رشته خواهند توانست ضمن تحلیل موضوع های پیشنهادی، پاسخ های مناسب و راه گشایی را برای برون رفت از این چالش در اختیار سازمان و دستگاههاي اجرايي كشور قرار دهند. • برنامه راهبردی توسعه روان شناسی صنعتی سازمانی در کشور از چه ویژگی هایی باید برخوردار باشد.(با عنايت به اسناد بالا دستي كشور نظير برنامه‌هاي پنج‌ساله و برنامه چشم‌انداز بيست ساله) • چه نسبتی از پژوهش های روان شناختی در کشور را پژوهش های روان شناسی صنعتی سازمانی تشکیل می دهند و جايگاه يافته‌هاي پژوهشي اين رشته در ساختارهاي سازماني كشور كجاست؟ • گروه های روان شناسی در دانشگاه های ( دولتی و غیردولتی ) چه نقش و سهمی در توسعه روان شناسی صنعتی سازمانی در کشور دارند. • دلایل کم اقبالی این رشته در بین مدیران مراکز صنعتی و سازمانی کشور چه بوده و معرف چه پارادایم هایی است. • سازوکارهای نهادینه سازی تفکر علمی در ساختارهای صنعتی و سازمانی کشور از ابعاد قانونی و اجرایی كدامند؟ • چگونه و با چه رويكردهايي مي‌توان به افزايش توليد ملي كمك كرد و موانع روان‌شناختي مشكلات توليد ملي چيست؟ • با اتخاذ چه روش‌ها و رويكردهايي مي‌توان مديران اجرايي كشور را در اينگونه همايش‌ها به مشاركت طلبيد. درپایان از خداوند منان برای تمامی دست اندرکاران و مسئولین کنگره توفیق و سربلندی را آرزو دارم و اميدوارم نتايج اين همايش نقطه عطفي در تغيير نگرش و نگاه مديران اجرايي كشور در بهره مندي از يافته‌هاي راهگشاي رشته روان‌شناسي صنعتي- سازماني باشد. به اميد آن روز

دکترعباسعلی اللهیاری

 

 

تعداد بازدید: 1393

 

ارسال نظر

    7 + 34